wtorek, 23 października 2007

Podróżowanie i koleje.


Najwygodniejszym i zarazem szybkim sposobem podróżowania po Japonii są pociągi Japońskich Linii Kolejowych (JR). Są niezwykle czyste, punktualne, siecią połączeń pokrywają większość powierzchni Japonii i co więcej, w skład JR wchodzą także lokalne pociągi (np. w Tokio odpowiednik naszej kolejki podmiejskiej), linie autobusowe (jeżeli ktoś np. lubi nocne autobusy by przemieszczać się z miasta do miasta) oraz przeprawy promowe (np. z Hiroshimy na wyspę Miyajima). Niestety, bilety (zwłaszcza na super ekspresy Shinkansen) są też bardzo drogie. Dlatego też warto zaopatrzyć się w JAPAN RAIL PASS – rodzaj biletu okresowego dla obcokrajowców dostępny wyłącznie poza granicami Japonii. Na chwilę obecną nie można dostać ich dostać w Polsce. Lista punktów sprzedaży wraz ze szczegółowymi informacjami dostępna jest na stronie www.japanrailpass.net. Bilety można kupić na 7, 14 lub 21 dni na pierwszą (green car) lub drugą (ordinary) klasę. W naszej opinii kupowanie opcji na green cary (wagony są oznaczone zielona koniczynką) pozbawiona jest sensu, gdyż z reguły są to jeden czy dwa wagony a aż tak dużej różnicy w komforcie usprawiedliwiającej taki zakup nie zauważyliśmy:). Niemniej jeżeli ktoś jest spragniony luksusu to zawsze może dokonać u konduktora dopłaty:).
JAPAN RAIL PASS uprawnia do podróżowania wszystkimi pociągami należącymi do JR (jakby ktoś miał wątpliwości to zawsze na dworcach kolejowych są objaśnienia, gdzie znajdują się perony z których odjeżdżają takie pociągi a i one same mają na burtach wymalowane loga JR) z wyłączeniem super ekspresu NOZOMI, który jest najszybszy i najdroższy; a także pociągami lokalnymi, autobusami i promami (jeżeli należą do JR).
Gwoli ścisłości, poza Japonią nabywa się rodzaj kuponu (Exchange order)uprawniający do wystawienia JAPAN RAIL PASS’a przez pracownika JR na którymś z terminali kolejowych (przedstawia się w tym celu paszport oraz wypełnia formularz dostępny na miejscu). Bilet jest ważny od dnia wystawienia. Niewykorzystany kupon do JAPAN RAIL PASS’a można zwrócić w ciągu trzech miesięcy od dnia zakupu.
Japońskie dworce kolejowe znacznie różnią się od tego, co znamy z Polski:) Są to nowoczesne konstrukcje z betonu, szkła i aluminium, nierzadko wielopoziomowe, z centrami handlowymi, sklepami i punktami gastronomicznymi (gdzie można kupić gotowe kanapki czy nawet w miarę smaczne ciastka), dworcami autobusowymi i stacjami liniami metra. Niemniej wbrew naszym obawom, nie mieliśmy problemów z odnalezieniem właściwych pociągów i peronów. Wszędzie są tablice informacyjne w języku angielskim informujące gdzie znajdują się kasy biletowe osobno dla zwykłych linii JR i shinkansenów (wyglądają one nieco inaczej aniżeli w Polsce – są to bowiem w większości automaty, lecz na kilku największych stacjach są też osobowe punkty sprzedaży, gdzie ostatecznie można dokonać także rezerwacji miejscówki), punkty gdzie dokonuje się rezerwacji miejscówek (oznaczone zielonym symbolem człowieka na siedzeniu z napisem miyadori), toalety (taka ogólna uwaga – toalety w Japonii są zawsze niesłychanie czyste i zawsze z papierem toaletowym oraz jest ich tyle, że w sytuacji gdy łapie potrzeba nie trzeba pędzić w krzaczki:)); poczekalnie (oczywiście klimatyzowane, zresztą jak wszystkie budynki i pociągi, co dla nieprzyzwyczajonego turysty może zakończyć się nawet lekką grypą:)), punkty informacyjne (bądź punkty informacji turystycznej), gdzie zawsze są osoby (najczęściej kobiety) mówiące dobrze po angielsku, od których można otrzymać materiały informacyjne i mapy w języku angielskim oraz dowiedzieć się co jest warte zobaczenia w danym mieście i jak tam dotrzeć; tablice informujące gdzie znajdują się perony z których odjeżdżają pociągi zwykłych linii JR oraz shinkanseny. W przypadku tych ostatnich dodatkowo zamieszczane są informacje, które wagony (tzn. np. z jednej strony cars 1-8 a z drugiej cars 8-16) zatrzymują się po jednej czy drugiej stronie od wejścia na peron, co ma o tyle znaczenie, że wiadomo gdzie kierować się w poszukiwaniu właściwego wagonu. By dostać się na pociąg (zwykły czy shinkansen oraz na metro) należy przejść przez bramki do których wkłada się bilet kasowany przez automat i „wypluwany” z drugiej strony. Posiadacze JAPAN RAIL PASS okazują je tylko personelowi JR w okienku z prawej lub lewej strony bramek by móc przejść.
Naturalnie wszędzie znajdują się na wielkich elektronicznych wyświetlaczach informacje o pociągach w języku angielskim i japońskim na zmianę. Podawane są informacje o typie pociągu (czyli np. shinkansen Kodama 364), stacji docelowej, które wagony są non-reserved, co oznacza, że można tam zająć pierwsze lepsze wolne miejsce, wagony reserved czyli takie, gdzie trzeba wcześniej dokonać rezerwacji siedzenia we wspomnianym punkcie miyadori oraz wagony dla palących. W tygodniu, poza okresem urlopowym z reguły nie trzeba rezerwować sobie miejsce w wagonach reserved, wystarczą non-reserved. Natomiast może zdarzyć się pociąg, gdzie wszystkie wagony są reserved (np. shinkansen z Sendai do Tokyo). Ogólnie jak ktoś ma dosyć czasu, to może są sobie dla pewności i wygody zarezerwować miejsce, co jest bezpłatne, wystarczy tylko okazać JAPAN RAIL PASS. Na samym peronie na trotuarze narysowane są informacje, który wagon (dotyczy to shinkansenów i ich rodzajów) zatrzymuje się w tym miejscu oraz gdzie należy stanąć by ustawić się naprzeciwko drzwi. To jest kolejna rzecz jaka nas zdziwiła – niezależnie od rodzaju środka transportu, zawsze zatrzymują się one tak by drzwi były naprzeciwko wyznaczonego miejsca w którym Japończycy karnie się ustawiają w kolejce. Nie trzeba dodawać, że w Japonii pociągi czy metro są punktualne co do minuty:).
Na peronach znajdują się także klimatyzowane poczekalnie, automaty z napojami i papierosami (nawiasem mówiąc, automaty z różnorakim asortymentem w Japonii są wszędzie), pojemniki na cztery czy pięć rodzajów odpadków (w Japonii kładzie się wielki nacisk na czystość i recykling), budki z japońskimi specjałami (jak ktoś lubi :)), budki z prasą (oczywiście w języku japońskim:)) itd.
Podróż shinkansenem to zupełnie inna bajka:) Odchylane fotele lotnicze, czystość, w łącznikach pomiędzy wagonami toalety, umywalki, telefony, automaty z napojami (nie zawsze wszakże) i kultura osobista współpasażerów czynią podróżowanie niezwykle przyjemnym i komfortowym. Po wagonach chodzi steward z wózeczkiem, u którego można kupić coś do picia czy jedzenia (co ciekawe, można kupić także piwo i spokojnie je wypić – nie jest to najwyraźniej zakazane:))
Japońskie Linie Kolejowe dzielą się na sześć okręgów, które stanowią jakby samodzielne firmy, z innymi kolorami uniformów, nazwami rodzajów shinkansenów czy nawet nieco innymi typami wykorzystywanych pociągów (i tak koleje obsługujące środkową i zachodnią część Japonii mają granatowe mundury i trzy rodzaje shinkansenów: Kodama, który zatrzymuje się na największej ilości stacji, następnie Hikari który zatrzymuje się tylko na kilku węzłowych stacjach i Nozomi, który zatrzymuje się tylko na stacji docelowej; koleje wschodnio japońskie mają szare mundury i mają odpowiednio: Yambiko, Hayate i Nozomi)
Personel JR na ogół mówi słabo po angielsku ale posługując się prostymi zwrotami można dowiedzieć się co i kiedy odjeżdża (tego się można dowiedzieć także w budkach przy bramkach wejściowych), zapytać gdzie jest dany peron czy dokonać rezerwacji miejsca. Przydatny przy tym jest napisany na kartce pociąg i jego numer wraz z godziną odjazdu jeżeli zaplanowało się wcześniej połączenie:).
W Japonii jest także wiele linii obsługiwanych przez prywatne firmy kolejowe (najczęściej lokalne – korzystając z nich należy kupować normalnie bilet, podobnie w przypadku metra (nie wiemy, czy jest jakieś metro należące do JR). Przykładem takiej linii jest Meitetsu obsługującej np. Port Lotniczy w Nagoi z centrum. Podróżowanie nimi jest nie mniej komfortowe, lecz nie posiadają w swoim rozkładzie shinkansenów.
Z metra mieliśmy okazję korzystać w Nagoi. Jest tak samo czyste i punktualne jak zwykłe linie kolejowe. Na stacjach widoczne są wielkie plansze informujące o nazwie stacji oraz stacji poprzedniej i następnej. Dodatkowo umieszczone są informacje, gdzie należy pójść by pojechać w pożądanym kierunku czy gdzie znajduje się przesiadka na inna linię metra (oznaczone są one kolorami). Bilety kupuje się w automatach – nad nimi wisi zwykle plan schematyczny linii metra wraz z cenami biletów na stacjach docelowych od miejsca gdzie się go kupuje. W Nagoi z reguły była to kwota 230 jenów czyli ok. 5 zł bez względu jaką linią metra się jechało. Bilet w postaci małej tekturki wkłada się w otwór w bramce i otrzymuje z powrotem po drugiej stronie (podobnie jak na zwykłych dworcach kolejowych). Wychodząc z metra ponownie się go wkłada do bramki ale nie otrzymuje się już z powrotem. Bez tego niemożliwe jest wyjście ponieważ bramka będzie zamknięta.
W pociągu metra nad drzwiami zamocowane są plany metra z zaznaczonymi stacjami i kierunkiem jazdy. Dodatkowo, podobnie jak w autobusach, pociągach czy tramwajach, miły damski głos informuje po japońsku i angielsku na jakiej jest się stacji oraz jaka stacja będzie następna. W kolejce podmiejskiej kursującej po Tokyo przebieg trasy i kolejne stacje obrazowany jest na ciekłokrystalicznych panelach umieszczonych nad drzwiami.
Opłacalnym rozwiązaniem jest kupowanie biletów całodniowych na dany środek transportu, kosztują one 500 czy 600 jenów na osobę (czyli 12 czy 13 zł), zwłaszcza w sytuacji gdy planowane jest objazdowe zwiedzanie całego miasta z wysiadaniem na poszczególnych przystankach.
Pod tym adresem znajduje się elektroniczny rozkład pociągów:
http://www.hyperdia.com/cgi-english/hyperWeb.cgi

3 komentarze:

Przemek pisze...

Bardzo fajny blog! Dzięki za informacje. Pozdrawiam :)
Przemek z Olsztyna

Kuba pisze...

witaj,
prosba o podpowiedz: jak kupiles japanese rail pass?skoro w polsce to niemozliwe?czy mozna go kupic online?

Sakhar pisze...

Kuba --> wg. informacji jakie przesłala mi p. Paulina to biuro w Szczecinie "Lotos Travel" zamawia bilety z Niemiec - usługa tak kosztuje 80 zł plus cena biletu. Namiary - LOTOS Travel: 091 4343734 bezpośredni numer aby rozmawiać z panią która zamawia bilety lub drugi numer 091 4893399 a mail to biuro@klubpodroznika.pl